Giám đốc Ban điều hành dự án Thủy điện Hủa Na Đỗ Đình Hiện (nhà tổng thầu xây dựng) dẫn chúng tôi men theo những hàng rào thép Đang chờ đổ bê tông để tới địa điểm quan sát mặt bằng nhà máy. Đứng trên độ cao của tường hạ lưu kết nối với sân tổ hợp thiết bị còn đang dàn kết cấu thép nhìn xuống nơi đặt 2 tổ máy chính, người ta nhìn rõ cả 2 khối thiết bị buồng soắn đã được lắp đặt đúng vào vị trí từ tuần đầu tháng 12 vừa qua. Dưới đó những bóng áo xanh truyền thống của Lilamma đang miệt mài hàn tổ hợp, căn chỉnh thiết bị toàn bộ buồng soắn.

Yantamsel, cái tên Tuyệt mỹ này do một nhóm người từ Pháp có dễ đã hơn 100 năm qua tới thăm dò, khảo sát tại vùng rừng u tịch hoang sơ, nhưng phong cảnh hữu tình, trên rừng dưới suối, có thể sinh lời được cho kinh tế về tiềm năng nguồn nước vị thế đó, họ ngẫu hứng đặt tên Yantamsel cho dòng suối, một vùng hồ 17 ha tại một nơi thâm sơn cùng cốc trên địa bàn xã Đ’ứng K’nớ huyện Lạc Dương tỉnh Lâm Đồng.

Hồi 9h sáng ngày 21-11-2011 vừa qua Công ty Cổ phần Điện Việt – Lào, Công ty TNHH Điện Xêkaman 3 cùng với nhà Tổng thầu xây lắp (Tập đoàn Sông Đà) đã long trọng tổ chức lễ ngăn sông đợt 2 thắng lợi. Từ nay dòng chảy của sông Xêkaman 3 đã bị chặn lại để tích nước lòng hồ phía thượng lưu nhằm phục vụ cho nhà máy phát điện.
 

Đúng là đang có một Hủa Na khác, một Hủa Na đang dần thành hình, trở thành một biểu tượng thi gan cùng trời đất giữa vùng rừng núi nguyên sinh lau lách. Tôi đứng trên đỉnh đồi dõi xuống dưới lòng vực, nơi nhà máy đang mỗi ngày một cao lên, bề thế hơn mà trong lòng đan xen bao cảm xúc khó tả.

9h sáng 21/11, Cty CP Điện Việt - Lào, Cty TNHH Điện Xêkaman 3 cùng với tổng thầu xây lắp (Tập đoàn Sông Đà) đã ngăn sông đợt 2 thắng lợi. Từ nay dòng chảy của sông Xêkaman 3 đã bị chặn lại để tích nước lòng hồ phía thượng lưu nhằm phục vụ cho nhà máy phát điện.

Nhà máy Thuỷ điện Lai Châu nằm ở bậc thang trên cùng của dòng chính sông Đà, dưới là bậc thang thủy điện Sơn La và thủy điện Hòa Bình. Thủy điện Lai Châu gồm 3 tổ máy với tổng công suất lắp đặt 1.200MW (3 x 400MW). Dự kiến khi hoàn thành công trình vào năm 2017, dự án sẽ cấp nước cho đồng bằng sông Hồng vào mùa khô, góp phần thay đổi diện mạo vùng Tây Bắc, một trong những vùng khó khăn nhất cả nước.

Là công trình thủy điện lớn nhất Đông Nam Á, thủy điện Sơn La khi hoàn thành mỗi năm sẽ cung cấp cho lưới điện quốc gia trên 10,2 tỷ kWh. Trên công trường thi công những ngày này, công nhân viên và kỹ sư của 13 nhà thầu đang miệt mài phấn đấu, hoàn thành các dự án thành phần theo đúng tiến độ, kế hoạch, để đến cuối năm 2012 sẽ về đích.

Tôi về sông Đà, một ngày thượng tuần tháng 10/2011. Vào ngày này của 32 năm trước, 30 nghìn kỹ sư, cán bộ, công nhân ngành Xây dựng; 500 chiến sĩ binh đoàn 12; 1 nghìn cán bộ công nhân ngành Năng lượng cùng 750 chuyên gia Liên Xô đang vào đợt thi đua nước rút, lập thành tích chào mừng kỷ niệm 62 năm Cách mạng Tháng Mười Nga, chuẩn bị cho lễ khởi công công trình thủy điện Hòa Bình.

Ảnh: Ba người bạn trên công trường (từ phải qua): Ngô Xuân Lộc, Thái Phụng Nê và Ba-ga-chen-ko

Đến công trường xây dựng nhà máy Thủy điện Hủa Na vào những ngày tháng 9 này thì thật vất vả, bất lợi. Địa điểm xây dựng nhà máy đặt tại 1 vùng xấu thuộc huyện Quế Phong – Nghệ An. Nơi đây vừa chịu ảnh hưởng những đợt mưa lũ kéo dài hàng tháng, gây ách tắc giao thông, thiệt hại không ít về cây trồng, vật nuôi. Công trường cũng vì thế mà giảm nhịp độ thi công xây lắp, gây khó cho công tác vận chuyển thiết bị, vật tư tập kết về công trình.
 

Vào thời điểm hiện nay mực nước lòng hồ Thủy điện Sơn La đã đạt đến cao độ 215m, gần đạt mức tối đa là 228m. Chính nhờ công tác tích nước thuận lợi nên 3 tổ máy của Nhà máy thủy điện Sơn La hiện nay đang hoạt động hết công suất ngay sau khi hòa lưới điện quốc gia.